Tư vấn

Giải Thích Các Cổng Kết Nối Trên Máy Tính

[3 năm trước]

Ngày nay, với sự phát triển của công nghệ, gần như mọi kết nối đều có thể được thực hiện không dây: truyền tải dữ liệu, stream video, sử dụng các thiết bị ngoại vi – tất cả đều có thể được thực hiện mà không cần kết nối trực tiếp.

Mặc dù vậy, các cổng nối vẫn không vì thế mà biến mất, thậm chí, chúng vẫn ngày càng được phát triển.

Nhìn vào bất kì văn phòng nào, bạn cũng sẽ thấy từng bó dây đủ loại với các đầu nối khác nhau: USB, HDMI, DVI, Thunderbolt...

Kết nối qua dây vẫn là con đường nhanh nhất, đáng tin cậy nhất để truyền tải dữ liệu. Do đó, việc biết về các loại cổng nối, kết nối như thế nào và tại sao là rất quan trọng. Bài viết này sẽ cung cấp cho các bạn những thông tin cập nhật mới nhất về cách kết nối cổ điển nhất.

 

Cổng Kết Nối USB

Viết tắt cho Universal Serial Bus – đây có thể được coi là hình mẫu cho bất kỳ ai. Được sinh ra với mục đích “chiếm cả thế giới”, và nó thực sự làm được điều đó sau hơn một thập kỷ, đẩy Firewire và eSATA vào nguy cơ gần như phải biến mất. Chỉ Thunderbolt là còn có khả năng cạnh tranh được với USB – nhưng để nó được phổ biến một cách rộng rãi thì vẫn còn là một tương lai xa.

Các cổng USB hiện đại về cơ bản có 2 dạng – USB 2.0 và USB 3.0, với hình thức tương tự và có thể kết nối được với nhau. Tuy vậy điều này cũng khiến việc phân biệt chúng trở nên khó khăn. Các nhà sản xuất cố gắng giải quyết vấn đề này bằng cách quy định cổng USB 3.0 sẽ có màu xanh hoặc được nhận dạng bằng kí hiệu bằng logo siêu-tốc-độ USB 3.0 (ảnh dưới).

Các công kết nối

Nếu nó không có màu xanh hay logo này, đây không phải USB 3.0. Hoặc ít nhất là thế. Chúng tôi chưa gặp máy tính bàn nào mà cổng USB 3.0 không được nhận diện bởi ít nhất là logo, tuy vậy có một vài máy (bao gồm cả máy tính cá nhân) không sử dụng màu xanh.

Các công kết nối

Điểm khác biệt chính giữa 2 loại cổng này là tốc độ. Băng thông của cổng 3.0 nhanh gấp 10 so với 2.0. Điều này không có nghĩa tốc độ truyền tải dữ liệu thực tế cũng chênh lệch gấp 10 lần, nhưng sự khác biệt vẫn rất đáng kể. Bạn sẽ nhận được tốc độ truyền tải cao hơn nhiều khi cắm một ổ USB 3.0 vào cổng 3.0. Tuy vậy, điều này sẽ không xảy ra khi cắm ổ USB 3.0 vào cổng 2.0. Dữ liệu sẽ vẫn được truyền tải, nhưng chỉ ở tốc độ của 2.0.

 

Cổng Kết Nối FireWire

FireWire được Apple phát triển với mục đích giải quyết vấn đề kết nối tốc độ cao với các thiết bị ngoại biên ở đầu thập kì 90, với tốc độ được ưu tiên tuyệt đối, và điều này được thể hiện rõ ràng ở sản phẩm cuối cùng. FireWire đã trải qua nhiều lần cái tiến, và sau mỗi lần tốc độ lại ngày càng nhanh hơn so với USB.

Ít nhất là cho đến thời điểm hiện tại. USB 3.0 đã làm thay đổi mọi thứ, và thay vì tiếp tục, những người ủng hộ FireWire đã lựa chọn lùi bước. FireWire không bao giờ có thể đạt được sự phổ biến rộng rãi như USB. Việc đánh mất lợi thế về hiệu năng đã khiến cho nó hoàn toàn đi vào quá khứ.

Các công kết nối

Tuy vậy, vẫn còn nhiều người sở hữu những chiếc máy ảnh hay thiết bị ngoại vi cũ vẫn cần phải kết nối qua FireWire. Nếu bạn là một trong số này, bạn sẽ phải cân nhắc sử dụng adapter chuyển đổi trong tương lai. Không còn mấy hãng hỗ trợ FireWire trên các máy tính cá nhân, và trên máy tính bàn loại kết nối này đã gần như hoàn toàn biến mất.

 

Cổng Kết Nối eSATA

Chuẩn kết nối này có liên hệ với chuẩn SATA thường gặp ở gần như tất cả các ổ cứng hiện đại, nhưng được thiết kế cho các thiết bị ngoại vi. Loại kết nối này tận dụng được băng thông mạnh mẽ của SATA để tạo ra tốc độ truyền tải cực nhanh.

Nghe có vẻ thật tuyệt vời đúng không? Tuy vậy vẫn có một số vấn đề. Một trong số đó là hỗ trợ năng lượng của chuẩn này. Cả USB và FireWire đều có khả năng cung cấp điện năng cho các thiết bị, đây cũng là lí do hầu hết các thiết bị ngoại vi hay thiết bị lưu trữ không cần dây nguồn riêng. Điều này không được hỗ trợ bởi eSATA. Một loại cổng được hiệu chỉnh là eSATAp thay đổi được vấn đề này, nhưng loại cổng này cũng rất hiếm và không phải là một phần của chuẩn SATA chính thức.

Các công kết nối

Một vấn đề nữa là chiều dài tối đa của cáp nối của chuẩn này. SATA được thiết kế để sử dụng bên trong máy tính, do đó dây cáp chỉ phải hoạt động ở khoảng ngắn. Điều này có nghĩa chiều dài tối đa của dây nối vào khoảng 2m. Đương nhiên những dây dài hơn có thể được chế tạo – đây không phải là vấn đề gì quá lớn – vấn đề là không ai có thể chắc chắn chúng sẽ hoạt động bình thường.

 

Cổng Kết Nối Thunderbolt

Thunderbolt là một loại chuẩn kết nối mới được Intel phát triển với mật danh Light Peak. Như tên gọi của mình, Thunderbolt đầu tiên được thiết kế như một kết nối sợi quang học có thể đạt được 10 Gbit/s (gần gấp đôi băng thông của USB 3.0), nhưng các kĩ sư của Intel đã tìm ra cách làm được điều này mà chỉ sử dụng dây đồng. Điều này giúp làm giảm giá thành của Thunderbolt và mang đến khả năng truyền năng lượng, một đặc tính quan trọng mà bất kỳ loại kết nối nào cũng cần có nếu muốn được sử dụng rộng rãi. Thực tế, Thunderbolt có thể cung cấp dòng điện mạnh mẽ 10W, gần gấp đôi USB 3.0.

Loại kết nối này đồng thời có thể trở thành cổng DisplayPort 1.2 – phù hợp với kết nối A/V. Thunderbolt cho phép kết nối 7 thiết bị khác nhau (cả màn hình và các thiết bị ngoại biên) chỉ bằng 1 cổng, tuy vậy vẫn có hạn chế nhất định tùy thuộc vào loại thiết bị được kết nối.

Các công kết nối

Thunderbolt có tiềm năng một ngày nào đó thay thế được USB 3.0, nhưng tại thời điểm hiện tại, mới chỉ có một vài công ty sử dụng loại kết nối này. Apple là hãng đầu tiên hỗ trợ cổng này trên sản phẩm PC. Các nhà sản xuất khác đang dần đi theo Apple, nhưng chỉ với các sản phẩm cao cấp. Kể cả khi bạn có cổng này, thực tế cũng không có nhiều thiết bị để kết nối ngoại trừ các màn hình hỗ trợ DisplayPort và một số lượng nhỏ (nhưng đang dần tăng) các ổ cứng ngoài.

Nếu bạn dự định mua máy tính, đây là một lựa chọn rất đáng suy nghĩ.

 

Cổng Kết Nối DVI

Giờ đến lúc bỏ lại các loại kết nối đa thiết bị và bắt đầu nói về những loại kết nối chuyên cho âm thanh và hình ảnh (Audio và Video). Chúng ta có thể bắt đầu từ DVI.

DVI có thể được coi là lâu đời trong các kết nối video hiện đại. Nó bắt đầu xuất hiện từ 1999 và phải đến 2002 và 2003 mới được chấp nhận rộng rãi. Từ đó, DVI vẫn đứng vững qua nhiều nỗ lực thay thế nó, dù vị thế của DVI cũng không còn được như trước.

Các công kết nối

Do được thiết kế để kế thừa VGA, loại kết nối này có thể xử lí được cả tín hiệu analog. Đây cũng không phải là yếu tố mà nhiều người quan tâm, nhưng lại khá quan trọng nếu bạn vẫn sở hữu một màn hình VGA. DVI cũng có thể cho ra âm thanh khi kết hợp với card đồ họa phù hợp và đầu chuyển DVI-sang-HDMI.

 

Cổng Kết Nối DisplayPort

DisplayPort là một trong 2 chuẩn kết nối cho phép cả âm thanh và hình ảnh (loại còn lại à HDMI) được phát triển vào giữa thập kỉ trước. Loại kết nối này được phát triển dành cho màn hình máy tính và được mong đợi sẽ thay thế cho DVI.

Về lý thuyết, DisplayPort là một tuyệt tác công nghệ, với tốc độ dữ liệu tối đa lên đến 18 Gbp/s ở trạng thái tốt nhất. Tương tự như người anh em Thunderbolt, DisplayPort cũng cho phép kết nối đa thiết bị, với tối đa 4 màn hình 1080p chỉ bằng một kết nối DisplayPort. Một lợi thế nữa là chiều dài cáp nối: 3m ở dây đồng và 15m với sợi quang học – nhưng loại này có giá thành rất đắt.

Các công kết nối

Đây là chuẩn kết nối rất tuyệt vời, với điều kiện màn hình của bạn hỗ trợ loại kết nối này. Thực tế là nhiều màn hình ngoài phân khúc tầm cao không hỗ trợ DisplayPort. Thị trường TV chính là thủ phạm của việc này: người tiêu dùng thường chỉ biết HDMI, nhưng có rất ít người biết đến DisplayPort, khiến cho nó trở nên khó bán. Kể cả vậy, khả năng tương thích với Thunderbolt rất có thể sẽ giúp DisplayPort trở thành chuẩn video trong tương lai.

 

Cổng Kết Nối HDMI

High Definition Multimedia Interface – Giao diện Kết nối Đa phương Tiện Chất lượng cao được bắt đầu sản xuất vào năm 2003 với mục tiêu thay thế tất cả các kết nối A/V tiền nhiệm, với thiết kế dạng cáp đa năng truyền tải hình ảnh âm thanh không bị nén cho chất lượng tốt nhất.

Tuy vậy, máy tính lại không phải là đối tượng chính mà nó hướng đến. HDMI được phát triển để phục vụ cho làn sóng TV phân giải cao thời đó, nhưng những lợi thế của nó đối với TV cũng có thể được áp dụng cho máy tính. Với khả năng truyền tải cả âm thanh và hình ảnh chỉ với 1 cáp duy nhất, đầu kết nói mỏng và phẳng còn cho phép HDMI thuận tiện với máy tính cá nhân và các hệ thống nhỏ khác.

Các công kết nối

Mặc dù DisplayPort cũng có khá nhiều điểm tương đồng, thậm chí về lý thuyết còn vượt xa, HDMI vẫn chiếm lợi thế và thường xuất hiện ở các máy tính và màn hình có giá thành không cao.

Tính năng của HDMI cũng vẫn cho phép thỏa mãn phần lớn người dùng: đơn giản, dễ sử dụng mà vẫn xử lí được hình ảnh có độ phân giải cao. Những nhược điểm như không thể kết nối nhiều thiết bị hay chiều dài cáp ngắn thườngkhông thực sự là vấn đề.

 

Cổng Kết Nối Ethernet

Phần lớn máy tính hiện nay đều hỗ trợ kết nối Internet không dây, dù vậy Ethernet vẫn tiếp tục tồn tại và được sử dụng trong hàng triệu gia đình trên toàn thế giới. Kết nối đơn giản này, với hình thức tương tự như dây cắm điện thoại, đã phục vụ cho nhu cầu về mạng của con người hơn 3 thập kỉ.

Ethernet thường được sử dụng với mục đích chính là kết nối Internet. Dù không có lợi thế về băng thông, vì một kết nối Wifi mạnh chắc chắn sẽ có băng thông vượt trội, Ethernet lại đáng tin cậy hơn. Bạn sẽ không bao giờ phải lo về những vẫn đề như nhiễu loạn tín hiệu hay các vật cản.

Các công kết nối

Tốc độ của Ethernet có thể được tận dụng trên một mạng nội bộ nếu có router và cáp phù hợp: 2 máy tính được nối bằngdây Gigabit Ethernet có thể truyền dữ liệu với tốc độ rất cao dù ở khoảng cách tương đối xa.

 

Lời kết

Các cổng kết nối vẫn rất quan trọng, và chúng ta chắc chắc vẫn sẽ còn sử dụng chúng trong một thời gian dài. Băng thông không dây hiện nay hoàn toàn có đủ khả năng xử lí phim HD và tốc độ truyền dữ liệu cao, nhưng điều đó đòi hỏi thiết bị phụ trợ thường khá đắt và không đảm bảo hoạt động tốt ở mọi môi trường. Cáp nối và cổng nối vẫn là lựa chọn tin cậy, đơn giản và vừa túi tiền. Hy vọng bài viết này giúp cho các bạn hiểu biết hơn về các loại cổng nối thường được sử dụng.